Columns Marcel Tak
Tak is actief als columnist voor diverse media. Met zijn rubriek ‘10 van Tak’ op de website IEX.nl waarin nieuwe beleggingsproducten worden belicht, heeft hij een flinke reputatie opgebouwd.
Hij wordt gezien als dé autoriteit op het gebied van gestructureerde producten.
Oude en nieuwe notes
Geld & Beleggen nr. 1 2008
Subprime-crisis, Amerikaanse recessieangst, grondstof-
fenhype, renteverlagingen centrale banken. Het was een
bewogen jaar, 2007. Letterlijk! De beurzen gingen omhoog,
naar beneden en weer omhoog. Waar kon je als belegger
het meeste rendement behalen?
Die vraag was vorig jaar niet gemakkelijk te beantwoorden.
Achteraf gezien bleken de opkomende markten en de grond-
stoffen zeer goede categorieën te zijn om in te investeren.
Toevallig, of misschien ook niet, waren dat twee belangrijke
thema’s in de markt van gestructureerde producten in 2007.
Populaire thema's
Veel notes en certificaten hadden koper, olie, tarwe, dan wel Brazilië,
China of geheel Azië als onderliggende waarden. De populariteit van
deze constructies is begrijpelijk, want beide thema’s leenden zich
vanwege het bovengemiddelde risico goed om te worden ingebouwd in
gestructureerde (garantie)producten.
Grondstoffen
Voor grondstoffen was er een extra argument om ze via een financiële
structuur aan te bieden. Doorgaans levert een garantieproduct een
beperkter rendementsperspectief op dan een directe investering.
Met grondstoffen is dat anders.
In 2007 waren de prijzen voor toekomstige levering (veel) lager
dan de prijzen voor directe levering. Met dat gegeven weten de bouwers
van notes wel raad. Zij zijn hierdoor in staat om financiële producten te
bouwen die op de afloopdatum beter presteren dan een directe investering
en bovendien een volledige hoofdsomgarantie geven. Vooral voor beleggers
met een positieve visie voor de lange termijn op grondstoffen zijn dit mooie
producten.
Opkomende economieën
Ook was er veel belangstelling voor notes met de opkomende economieën als
onderliggende waarde. Beleggers die het hogere risico van een investering in
deze landen niet willen lopen, omarmen de (gedeeltelijke) hoofdsomgarantie op
deze notes. Maar anders dan met grondstoffen als onderliggende waarde is het
rendementsperspectief wel een stuk minder dan een directe investering. Dat
komt door het relatief grote risico, met als gevolg een hoge verzekerings (optie)
premie ter afdekking daarvan.
Het is de vraag of alle beleggers in deze producten, als de opkomende markten
het inderdaad goed hebben gedaan, aan het eind van de looptijd een bevredigend
rendement zullen overhouden.
Lookback notes
Een derde productcategorie die mij opviel werd gevormd door de lookback notes.
Die vond ik een schot in de roos en goed getimed. De lookback notes kwamen
naar de markt op het moment dat de aandelenkoersen hoog stonden en, mede
door alle financiële problemen, ons mogelijk een flinke correctie te wachten stond.
Die heeft ook (gedeeltelijk) plaatsgevonden. Beleggers in de lookback notes hebben
daarvan geprofiteerd. Zij krijgen niet de koers van de onderliggende index zoals
deze was bij uitgifte als startwaarde, maar de lagere koers die werd bereikt in de
vooraf vastgestelde periode na de emissie.
Autocallable notes
Een laatste populaire categorie producten waren de autocallable notes die rendement
kunnen maken bij een gematigde koersontwikkeling van de onderliggende aandelen,
indices of grondstoffen. Dit soort constructies is vooral interessant bij beweeglijke
markten, omdat de mogelijke uitkeringen dan flink kunnen oplopen door de hoge
optiepremies. Bijna wekelijks zag er wel een nieuwe Power Note, Klik & Klaar Note,
High Yield Note of Click Out Note het levenslicht.
Trends van 2008
Het is leuk om terug te kijken, maar 2008 is nog jong en de hamvraag is welke
thema’s nu zullen domineren. Vaak worden trends uit voorgaande jaren in het
daaropvolgende jaar verhevigd voortgezet. Dat is niet altijd succesvol, zoals
bijvoorbeeld in 2005 toen de Japanse beurs extreem goed presteerde. Prompt
volgden in 2006 veel op Japan gerichte notes, maar de goede prestatie van de
Japanse aandelen werd niet herhaald en de meeste Japan-notes hebben (tot nu toe)
een teleurstellend resultaat laten zien.
Houdt u dat in het achterhoofd als in 2008, naar ik verwacht, het aanbod van
op grondstoffen en de emerging markets gerichte notes weer groot is.
Oplossing beleggingsprobleem
Vaak zien we bij gestructureerde producten dat een oplossing voor een beleggings-
probleem wordt geboden. Toen de rente in 2005 erg laag was, werden er veel notes
geëmitteerd die kans op een hogere rente boden. Dat die kans niet altijd werd
omgezet in daadwerkelijk rendement blijkt uit de prestaties van de steepeners,
waarbij de coupon afhankelijk is van het verschil tussen de korte en de lange rente.
Ook notes met een onderliggend mandje van (bedrijfs)leningen hebben een zeer
teleurstellende prestatie laten zien, wat gezien de kredietcrisis natuurlijk niet vreemd is.
Grote beweeglijkheid op beurzen
Een probleem dat in 2008 voor beleggers zou kunnen spelen, is de grote
beweeglijkheid op de beurzen door de aanhoudende onzekerheid. Het zou mij
niet verbazen als we dit jaar grote uitslagen in koersbewegingen (blijven) zien.
De financiële markten meten deze onrust met speciale indicatoren. Het zou
aardig zijn deze indicatoren als onderliggende waarde voor een note te gebruiken.
De belegger kan dan inspelen op het mogelijk verdwijnen van onzekerheid uit de
markt later in het jaar of in 2009, zonder te hoeven bepalen in welke richting de
markten zich daadwerkelijk gaan begeven.
Inspelen op dalende koersen
In de markt voor gestructureerde producten ontbreekt merkwaardig genoeg één
categorie, waarvoor naar mijn idee zeker belangstelling zal bestaan. Veel notes
geven rendement bij een stijging van de (aandelen)markt, maar waar zijn de
financiële producten die inspelen op dalende koersen? Er zijn genoeg beleggers
die negatief zijn op aandelen en koersdalingen verwachten. Ik wacht op de eerste
note die, uiteraard met hoofdsomgarantie (!), een mooi rendement laat zien in
geval van dalende koersen!
Valuta als onderliggende waarde
Tot slot denk ik ook dat meer en meer financiële producten met een valuta als
onderliggende waarde zullen verschijnen. Er zijn veel verschillende opinies over
de dollar, de yen en niet te vergeten de Chinese yuan. Ook hier kunnen notes en
certificaten, zeker als er (gedeeltelijke) hoofdsomgaranties worden toegevoegd,
meerwaarde hebben ten opzichte van een rechtstreekse investering.
Door renteverschillen tussen de economische blokken kunnen bovendien in sommige
gevallen aardige risico-rendementverhoudingen worden geboden, net als bij grondstoffen.
Welke notes in 2008 ook worden geëmitteerd, ik wens u in ieder geval een
financieel succesvol jaar toe.